Σε μια εποχή όπου η αναζήτηση ψυχοθεραπευτικών υπηρεσιών έχει αυξηθεί, η εύρεση του κατάλληλου ψυχοθεραπευτή είναι αναγκαία για την έκβαση της θεραπείας και τη συναισθηματική ασφάλεια του εκάστοτε θεραπευόμενου.
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Ένας καλός ψυχοθεραπευτής χρειάζεται πρωτίστως να είναι άρτια εκπαιδευμένος και να συνεχίζει να επιμορφώνεται. Στην Ελλάδα και την Κύπρο δικαίωμα για την παροχή ψυχοθεραπευτικών υπηρεσιών έχουν οι Ψυχίατροι και οι Ψυχολόγοι. Αυτό συνεπάγεται πανεπιστημιακές σπουδές, εκπαίδευση στην ψυχοθεραπεία και όχι μόνο. Ο επαγγελματισμός όμως και η εκπαίδευση αποτελούν ένα βασικό στοιχείο, αλλά όχι αυτό που καθιστά κάποιον καλό θεραπευτή.
Καλός ψυχοθεραπευτής είναι αυτός που ακούει με προσοχή και ενδιαφέρον, χωρίς να διακόπτει ή να κρίνει, δείχνοντας σεβασμό στις εμπειρίες, τις αξίες και τα όρια του θεραπευόμενου. Στα πλαίσια της θεραπευτικής σχέσης είναι απαραίτητη η τήρηση του απορρήτου και η δημιουργία ασφαλούς περιβάλλοντος, ώστε να μπορεί ο θεραπευόμενος να μιλά ελεύθερα. Χρειάζεται ο θεραπευτής να προάγει το διάλογο και τη συνεργασία, αναγνωρίζοντας τα όριά του. Κανένας ψυχοθεραπευτής άλλωστε δεν είναι παντογνώστης και όταν παρατηρεί ότι ο θεραπευόμενος έχει διαφορετικές ανάγκες είναι βαρύνουσας σημασίας να μπορεί να τον παραπέμψει.
Όταν κανείς εντοπίζει στο θεραπευτή του στοιχεία αντίθετα με τα προαναφερθέντα, χρειάζεται να τα λάβει σοβαρά υπόψη του. Εάν ο θεραπευτής είναι ανεπαρκώς καταρτισμένος, δεν σέβεται την εμπιστευτικότητα και την ίδια τη διαδικασία, επιβάλλοντας τις δικές του απόψεις, δημιουργώντας ένα πλαίσιο εξάρτησης, όπου δεν καλλιεργείται η αυτονομία του θεραπευόμενου, τότε η αλλαγή θεραπευτή είναι επιβεβλημένη.
Εν κατακλείδι, ο καλός ψυχοθεραπευτής δεν είναι μόνο θέμα τίτλων —είναι κυρίως θέμα ήθους, σχέσης και συνέπειας. Όπως ακριβώς προσέχουμε ποιον εμπιστευόμαστε για την υγεία του σώματός μας, το ίδιο —αν όχι περισσότερο— αξίζει να ισχύει και για την ψυχική μας υγεία.
Αν κάτι δεν σας ταιριάζει ή σας κάνει να νιώθετε άβολα, είναι απόλυτα θεμιτό να το εκφράσετε ή να αναζητήσετε άλλον επαγγελματία. Η θεραπεία είναι δικό σας δικαίωμα —και ο κατάλληλος θεραπευτής, σύμμαχός σας σε αυτό το ταξίδι.
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Ένας καλός ψυχοθεραπευτής χρειάζεται πρωτίστως να είναι άρτια εκπαιδευμένος και να συνεχίζει να επιμορφώνεται. Στην Ελλάδα και την Κύπρο δικαίωμα για την παροχή ψυχοθεραπευτικών υπηρεσιών έχουν οι Ψυχίατροι και οι Ψυχολόγοι. Αυτό συνεπάγεται πανεπιστημιακές σπουδές, εκπαίδευση στην ψυχοθεραπεία και όχι μόνο. Ο επαγγελματισμός όμως και η εκπαίδευση αποτελούν ένα βασικό στοιχείο, αλλά όχι αυτό που καθιστά κάποιον καλό θεραπευτή.
Καλός ψυχοθεραπευτής είναι αυτός που ακούει με προσοχή και ενδιαφέρον, χωρίς να διακόπτει ή να κρίνει, δείχνοντας σεβασμό στις εμπειρίες, τις αξίες και τα όρια του θεραπευόμενου. Στα πλαίσια της θεραπευτικής σχέσης είναι απαραίτητη η τήρηση του απορρήτου και η δημιουργία ασφαλούς περιβάλλοντος, ώστε να μπορεί ο θεραπευόμενος να μιλά ελεύθερα. Χρειάζεται ο θεραπευτής να προάγει το διάλογο και τη συνεργασία, αναγνωρίζοντας τα όριά του. Κανένας ψυχοθεραπευτής άλλωστε δεν είναι παντογνώστης και όταν παρατηρεί ότι ο θεραπευόμενος έχει διαφορετικές ανάγκες είναι βαρύνουσας σημασίας να μπορεί να τον παραπέμψει.
Όταν κανείς εντοπίζει στο θεραπευτή του στοιχεία αντίθετα με τα προαναφερθέντα, χρειάζεται να τα λάβει σοβαρά υπόψη του. Εάν ο θεραπευτής είναι ανεπαρκώς καταρτισμένος, δεν σέβεται την εμπιστευτικότητα και την ίδια τη διαδικασία, επιβάλλοντας τις δικές του απόψεις, δημιουργώντας ένα πλαίσιο εξάρτησης, όπου δεν καλλιεργείται η αυτονομία του θεραπευόμενου, τότε η αλλαγή θεραπευτή είναι επιβεβλημένη.
Εν κατακλείδι, ο καλός ψυχοθεραπευτής δεν είναι μόνο θέμα τίτλων —είναι κυρίως θέμα ήθους, σχέσης και συνέπειας. Όπως ακριβώς προσέχουμε ποιον εμπιστευόμαστε για την υγεία του σώματός μας, το ίδιο —αν όχι περισσότερο— αξίζει να ισχύει και για την ψυχική μας υγεία.
Αν κάτι δεν σας ταιριάζει ή σας κάνει να νιώθετε άβολα, είναι απόλυτα θεμιτό να το εκφράσετε ή να αναζητήσετε άλλον επαγγελματία. Η θεραπεία είναι δικό σας δικαίωμα —και ο κατάλληλος θεραπευτής, σύμμαχός σας σε αυτό το ταξίδι.